หลักการ ไร้ หลักการ

 หลักการ ของเซนคือ

จะใช้ปัญญา หรือ 

หนักไปในทาง ใช้ปัญญา

เป็นการใช้ปัญญา อย่างฉับพลัน

ตัวอย่าง

มีศิษย์เซ็น ถามอาจารย์ว่า

การหลุดพ้น เป็นอย่างไร

อาจารย์ ยกไม้เท้า

ฟาดไปที่ ห้วศิษย์คนนั้น

ทำให้ศิษย์ บรรลุธรรมทันที

ท่าน อาจารย์คึกฤทธิ์

ได้อธิบาย ให้ฟังว่า

เมื่อศิษย์ถูกไม้ตี ห้วรู้ลึกเจ็บ 

เกิดความทุกข์

จึงรู้จักทุกข์ 

และสิ่ง ที่ทำให้เกิดทุกข์

จึงเกิดทาง ดับทุกข์ขึ้น

ในปัญญา อย่างฉับพลัน

นิพพานที่นี่ เดี๋ยวนี้

เซน ฉับพลันทันที

หากมืดมิด จุดเทียน

เล่มเดียว สว่างทั้งจักวาล